In 1926 ontwerpt Mart Stam een stoel zonder achterpoten maar met een slede. Gispen maakt in 1927 een replica van Stams stoel maar kan deze vanwege auteursrechten niet op de markt brengen. Het Duits-Oostenrijkse meubelbedrijf Thonet bezit de rechten van het ontwerp van Mart Stam. Als Gispen begin jaren dertig toch met een achterpootloze stoel komt, wordt het bedrijf door Thonet voor de rechter gesleept. Thonet heeft eerder in Duitsland met succes het aut…eursrecht van de ‘Stam-stoel’ verdedigd. De rechtbank in Rotterdam en het Gerechtshof in Den Haag besluiten echter dat het sledeframe – en het ‘vrijzwevende karakter’ – een technische vinding is waarop geen auteursrechten kunnen worden geclaimd. Uiteindelijk staat niets Gispen meer in de weg om een stoel met sledeframe te produceren. Dit wordt de ‘Gispen no. 20’ die in 1933 wordt omgedoopt in de ‘Gispen no. 101’.

In 1919 begint Gispen met de productie van reclame-lichtbakken. De lichtbakken zorgen ervoor dat een bedrijfspand wordt verlicht en door speciale kleuren en vormen de aandacht van voorbijgangers trekt. Aanvankelijk waren de lichtbakken van glas maar in de loop van de jaren twintig gaat Gispen ‘Giso-lichtletters’ maken van cellon. Dit is een onbrandbaar en onbreekbaar materiaal waardoor ‘straatjongens’ ze niet niet kunnen stuk gooien. De letters kunnen door middel van een scharnier worden opengeklapt. In de bodem zitten fittingen met lampen. De deksel is van wit of rood cellon. Volgens de reclame-advertentie zijn de Giso-letters ‘door hun fraaie glanzende lakafwerking een sieraad voor iedere pui’.

De omslag van het personeelsblad van Gispen (De Fabrieksfluit) wordt in december 1974 opgevrolijkt met deze kerstboom. De tekst ‘van oud naar nieuw’ slaat niet alleen op de jaarwisseling maar ook op een nieuwe fabriek. Op 15 juni 1970 woedt er een brand in de Gispen fabriek aan de Parallelweg West in Culemborg, een fabriek die in 1951 – 1952 is gebouwd. Gispen heeft op het moment van de brand ook nog een fabriek aan de Triosingel, de plek waar het bedrijf zich in 1934, na de verhuizing vanuit Rotterdam, vestigt. Als er na de brand wordt gestart met de herbouw van de fabriek valt het besluit om de oude fabriek aan de Triosingel af te breken en het gehele productieproces te concentreren op het terrein aan de Parallelweg.

De foto’s ‘achter’ de kerstboom tonen links de oude fabriek aan de Triosingel en rechts de nieuwe fabriek aan de Parallelweg in aanbouw.

De Stichting Gispen Collectie wenst u prettige kerstdagen en een gelukkig 2015!